Neydek
KÜLTÜR SANAT

Osmanlı’da ilk dergi 1796’da çıktı

Bu yıl 7’ncisi düzenlenen Edebiyat Mevsimi’nin beşinci gününde “Nurettin Durman ve Düş Çınarı Dergisi”, “Dergiler, Hatıralar ve Özel Sayılar”, “Cumhuriyet Öncesi Edebiyat Dergileri”, “Dergilerin Çizgisi” başlıklı oturumlar yapıldı. Cumhuriyet Öncesi Edebiyat Dergileri başlıklı oturumda konuşan Nermin Taylan, “Osmanlıda ilk gazete, 1796 da İstanbul’daki Fransızlara Fransa’daki yaşama dair bilgi vermek amacıyla Gazette Française de Constantinople adında 15 günde bir yayınlandı” dedi.

Bu yıl 7’ncisi düzenlenen Edebiyat Mevsimi’nin beşinci gününde  “Nurettin Durman ve Düş Çınarı Dergisi”, “Dergiler, Hatıralar ve Özel Sayılar”, “Cumhuriyet Öncesi Edebiyat Dergileri”, “Dergilerin Çizgisi” başlıklı oturumlar yapıldı.

Cumhuriyet Öncesi Edebiyat Dergileri başlıklı oturumda konuşan Nermin Taylan, “Osmanlıda ilk gazete, 1796 da İstanbul’daki Fransızlara Fransa’daki yaşama dair bilgi vermek amacıyla Gazette Française de Constantinople adında 15 günde bir yayınlandı” dedi.

Türkiye Yazarlar Birliği (TYB) İstanbul Şubesi ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür Daire Başkanlığı işbirliğiyle gerçekleşen etkinlikte bu yıl ‘dergiler’ teması işleniyor. 24 Ekim Cumartesi gününe kadar sürecek olan etkinlikte 100’den fazla edebiyatçı, yazar, akademisyen ve gazeteci konuşma yapıyor. Etkinlik, Sultanahmet’te Kızlarağası Medresesi’nde gerçekleştiriliyor.

ERTAŞ: İLK ŞİRİM KARDELEN’DE YAYIMLANDI

sıddık ertaş

“Nurettin Durman ve Düş Çınarı Dergisi” adlı oturumunda konuşan Sıddık Ertaş, “Nurettin abinin Beylerbeyi’nde bir berber dükkanı vardı. Oraya gidip geliyorduk. Şiirlerimi gösteriyordum. Nurettin abi 3-4 satır şiirlerimi bir iki satıra indirebiliyordu. 6 ay boyunca şiirlerimi yayımlamadı. 6 ay sonra bir şiirim Kardelen’de yayımlandı. Ben Kardelen’in Düş Çınarı dergisinin devamı olduğunu düşünüyorum” dedi. Öte yandan oturumda Süleyman Çelik de bir konuşma yaptı.

1908’LE BİRLİKTE GAZETELER YAYGINLAŞTI

fahrettin gün

Recep Garip’in yönettiği “Dergiler, Hatıralar ve Özel Sayılar” başlıklı oturumda; Şeref Akbaba “Hatırdan Hatıraya Uzanan Yol”, Seyfettin ünlü “Edebiyat Dergiciliğinde Dosya ve Özel Sayılar”, Fahrettin Gün “Sırat-ı Mustakim ve Sebilürreşad Birikimi” başlıklı konuşma yaptılar. Mehmet Akif Ersoy’un başyazarlığını yaptığı Sebilürreşad gazetesinin çıktığı döneme değinen Fahrettin Gün, “İkinci Meşrutiyet önemli bir dönem. O dönemde aydınlar var. İslamcı aydınlara baktığımız zaman onların II. Abdulhamid Han’a karşı olduklarını görüyoruz. Hürriyetin ilanından sonra basında ‘patlama’ olarak ifade edebileceğimiz bir hareketlilik olmuştur” dedi.

TAYLAN: OSMANLI’DA İLK GAZETE 1796’DA ÇIKTI

nermin taylan2

Fatma Koçak’ın yönettiği “Cumhuriyet Öncesi Edebiyat Dergileri” başlıklı oturumda konuşan Nermin Taylan, “II. Mahmut dönemine kadar devlet ile halk arasındaki iletişim, devletin halka duyuruları telleklarla halka iletilirdi. Osmanlıda ilk gazete, 1796 da İstanbul’daki Fransızlara Fransa’daki yaşama dair bilgi vermek amacıyla Gazette Française de Constantinople adında 15 günde bir yayınlandı. Toplumlarda gazetenin iki önemli görevi vardır. İktidarın bildirdiklerini halka iletmek ve halkı siyasi güncel olaylar hakkında bilgilendirmek. 1826 yılında Yeniçeri Ocağını kaldıran ve devlet yönetiminde reform hareketlerine girişen II. Mahmut’un bu gelişmelere paralel olarak 1831 de Takvim-i Vekayinin Osmanlıca ilk resmi gazete sıfatı ile çıkması tesadüf olamaz. Mısır ‘da Kavalalı Mehmet Ali Paşa’nın teşebbüsü ile 1831 de Takvim-i Mısriyye yayımlanmıştır. Osmanlı Devletine karşı etkin bir propaganda aracı olarak kullanılmıştır. Takvim-i Vakayi haftalık olarak yayınlandı” dedi.

 Neydek